Strategie inwestowania w kryptowaluty: cztery konstrukcje i jak wybrać swoją

Krótka odpowiedź: nie ma jednej strategii inwestycyjnej w krypto, która sprawdza się u każdego. Są cztery proste konstrukcje: regularne zakupy stałą kwotą, rdzeń i satelity, rebalans oraz kup i trzymaj z planem sprzedaży. Każda coś daje i każda coś kosztuje. Dobra jest ta, którą wykonasz także w złym roku, a dobierasz ją do trzech rzeczy: ile masz czasu, jak znosisz spadki i jaki masz limit.

Kto szuka strategii inwestowania w kryptowaluty, zwykle trafia na zestawienia z wynikami: ta dała tyle, tamta tyle. Takie tabele pomijają najważniejsze pytanie: czy ty wytrzymasz daną strategię, kiedy przez rok wszystko będzie na minusie. Ten tekst opisuje cztery konstrukcje i pomaga wybrać tę, która pasuje do twojego życia, a nie do cudzego wykresu. Tak samo pracujesz w lekcji o strategiach w kursie Krypto na Lata.

Strategia to zasady, nie lista monet

Strategia odpowiada na pytania zaczynające się od „jak”: jak kupujesz, jak pilnujesz ryzyka, jak wychodzisz. Pytanie „co kupujesz” to osobna decyzja. Żadna metoda nie uratuje monety, która zmierza do zera, i żadna moneta nie obroni się przed właścicielem, który co miesiąc zmienia zasady.

Dobra strategia mieści się w jednym zdaniu. Jeśli nie umiesz jej tak opisać, w złym dniu nie będziesz wiedział, co robić, i zrobisz to, co podpowie strach.

1. Regularne zakupy stałą kwotą

Ustalasz kwotę i dzień, a potem kupujesz bez względu na cenę. To najprostsza konstrukcja: prawie nie wymaga decyzji, a w bessie po prostu kupujesz dalej, tylko taniej.

• Daje: spokój i brak zgadywania. Im mniej decyzji, tym mniej miejsc, w których można się pomylić.
• Kosztuje: nic nie mówi o wyjściu. To sposób wchodzenia na rynek, nie plan na całe życie portfela.
• Pasuje, gdy: masz stały dochód, mało czasu i nie chcesz patrzeć na wykresy.

Jak ta konstrukcja wygląda przy małych kwotach, opisuje tekst 100 zł miesięcznie w krypto: czy to ma sens?.

2. Rdzeń i satelity

Portfel dzielisz na dwie części o różnych zadaniach. Rdzeń jest większy i spokojniejszy, ma przetrwać lata. Satelity są mniejsze i ryzykowniejsze, mają prawo się mylić. „Spokojniejszy” znaczy w krypto tylko tyle, że mniej ryzykowny od reszty, bo rdzeń też potrafi stracić większość wartości.

Konstrukcja działa, jeśli trzymasz się dwóch zasad. Po pierwsze, satelity nigdy nie rosną kosztem rdzenia, czyli nie sprzedajesz spokojnej części, żeby dokupić coś ekscytującego. Po drugie, utrata wszystkich satelitów nie może przewrócić planu. To realny scenariusz: według jednego z zestawień ponad połowa kryptowalut śledzonych przez duży serwis z danymi rynkowymi przestała już działać.

• Daje: miejsce na ciekawość bez ryzykowania całości.
• Kosztuje: kilka decyzji w roku i dyscyplinę, bo pokusa przesuwania pieniędzy do satelitów wraca przy każdym wzroście.
• Pasuje, gdy: lubisz czytać o projektach i chcesz mieć na to wydzielone, ograniczone pole.

3. Rebalans

Ustalasz docelowe proporcje portfela i co jakiś czas do nich wracasz. Wracasz według kalendarza, na przykład raz w roku, albo wtedy, gdy któraś część odjedzie od planu o ustalony próg. W praktyce sprzedajesz część tego, co urosło, i dokupujesz to, co zostało w tyle.

Przykład, liczby umowne: portfel 100 dzielisz na rdzeń 80 i satelity 20. Po roku satelity urosły do 45, a rdzeń stoi w miejscu. Cały portfel ma 125, a satelity to już ponad jedna trzecia, choć miały być jedną piątą. Rebalans przywraca proporcje: satelity wracają do 25, rdzeń rośnie do 100. Nie musisz wiedzieć, czy satelity urosną dalej. Pilnujesz tylko tego, żeby ryzyko było takie, jakie sam wybrałeś.

Materiały edukacyjne o rebalansie mówią to wprost: jego celem jest pilnowanie ryzyka, a nie podbijanie wyniku. W krypto trzeba dodać jedno zastrzeżenie. W bessie spada prawie wszystko naraz, więc przestawianie proporcji między samymi monetami nie ochroni cię przed spadkiem całego rynku. Utrzyma tylko porządek w środku portfela.

• Daje: mechaniczną zasadę sprzedawania drożej i dokupowania taniej, bez zgadywania szczytów.
• Kosztuje: prowizje i sporo samozaparcia. Sprzedawanie tego, co rośnie, jest nieprzyjemne, a dokupowanie tego, co spada, jeszcze bardziej.
• Pasuje, gdy: wiesz, że w bessie naprawdę dokupisz to, co leci w dół. Jeśli nie, ta konstrukcja nie jest dla ciebie.

4. Kup i trzymaj z planem sprzedaży

Kupujesz i trzymasz latami, ale z góry zapisujesz, przy jakich warunkach sprzedajesz części. To nie jest „kup i zapomnij”. Bez drugiej połowy trzymanie zamienia się w czekanie bez końca, bo przy każdym wzroście wydaje się, że to dopiero początek.

• Daje: niewiele decyzji, za to ważnych i podjętych na spokojnie.
• Kosztuje: dyscyplinę w euforii, kiedy trzeba sprzedać część, choć wszyscy wokół kupują.
• Pasuje, gdy: masz długi horyzont i chcesz znać odpowiedź na pytanie, kiedy wyjdziesz.

Jak zapisać warunki sprzedaży, pokazuje tekst Kiedy sprzedać krypto?.

Jak wybrać: czas, nerwy, limit

Zamiast pytać, która konstrukcja ma najwyższy wynik w tabeli, zadaj sobie trzy pytania.

• Ile czasu naprawdę chcesz na to poświęcać? Kilka minut w miesiącu wystarczy na regularne zakupy albo na kup i trzymaj z planem. Rdzeń z satelitami i rebalans wymagają kilku godzin w roku na przegląd i decyzje.
• Czego nie zrobisz w bessie, nawet jeśli plan tak mówi? Jeśli wiesz, że nie dokupisz tego, co spada, rebalans odpada. Jeśli wiesz, że będziesz ratować satelity pieniędzmi z rdzenia, odpada podział na dwie części.
• Jaki masz limit? Przy małej łącznej kwocie podział na rdzeń i satelity daje satelity tak drobne, że opłaty zjadają ich sens. Im mniejszy portfel, tym prostsza konstrukcja. Jak wyznaczyć limit, pokazuje poradnik o limicie.

Na koniec test jednego zdania. Opisz wybraną konstrukcję tak, żeby zrozumiał ją ktoś spoza rynku. Jeśli się nie da, wybierz prostszą.

Konstrukcje można łączyć, ale każda ma swoje zadanie

Te cztery podejścia się nie wykluczają. Jedno mówi, jak kupujesz, drugie, jak pilnujesz proporcji, trzecie, kiedy wychodzisz. Naturalne połączenie to na przykład regularne zakupy na wejściu i plan sprzedaży na wyjściu.

Łącząc, ustal z góry, skąd biorą się pieniądze na każdą część. Przykładowa zasada: satelity zasilasz wyłącznie świeżymi wpłatami, a rdzenia nie sprzedajesz, żeby je dokarmić. Bez takiej reguły połączone konstrukcje zaczynają ze sobą walczyć, i to zwykle w najmniej wygodnej chwili.

Najdroższa strategia to ta zmieniana co kwartał

Łatwo wpaść w pętlę. Każda konstrukcja w pewnym momencie przestaje być wygodna, więc zamieniasz ją na tę, która akurat wygląda lepiej. Tyle że każda wygląda lepiej dokładnie wtedy, gdy jej dobry czas właśnie minął. Kto zmienia zasady na każdym zakręcie rynku, zbiera słabości wszystkich konstrukcji i nie korzysta z zalet żadnej.

Dlatego strategię przeglądasz w ustalonym terminie, raz na pół roku albo raz w roku, a nie w złym dniu. Badania nad tym, jak często ludzie oceniają swoje inwestycje, pokazują, że im częściej patrzą na wynik, tym mocniej odczuwają straty i tym mniej chętnie trzymają ryzykowne aktywa. Między przeglądami zmieniasz plan tylko wtedy, gdy zmieniło się twoje życie, a nie rynek.

Zapisz wybór jednym zdaniem i z datą

Strategia, która istnieje tylko w głowie, zmienia się razem z nastrojem. Zapisz trzy rzeczy: nazwę konstrukcji w jednym zdaniu, jak często ją przeglądasz i w którym konkretnie dniu. Ten dzień od razu wpisz do kalendarza. W kursie to jedno z pól Karty Planu Inwestora, obok limitu, regularnych zakupów i planu wyjścia.

Wybieraj wtedy, gdy na rynku nic się nie dzieje. Decyzja podjęta w spokoju ma szansę przetrwać zawieruchę. Decyzja podjęta w zawierusze zwykle nie przetrwa następnej.

Pytania